Stöðugleikastýrikerfi í bílum bjargar mörgum mannslífum

Þessi grein birtist fyrst í Morgunblaðinu 11. maí 2007.

Í alþjóðlegri umferðaröryggisviku Sameinuðu þjóðanna, sem lauk nýlega, kom fram að umferðarslys eru nú einn mesti ef ekki mesti heilbrigðisvandinn á Íslandi. Sú staðreynd að alls lét þrjátíu og einn einstaklingur lífið í umferðinni á síðasta ári leiðir huga okkar, sem störfum í bílgreininni, óneitanlega til stöðugleikastýrikerfis (e. Electronic Stability Control eða ESC) í bílum, en rannsóknir benda til að það sé mikilvægasta öryggistækið síðan bílbeltin litu dagsins ljós.

Hlutfall bílgerða með stöðugleikastýrikerfi í sölu hjá Brimborg er nú 72%, sem er nálega helmingi hærra hlutfall en að meðaltali í Evrópu þar sem það er 42%. Ástæða hærra hlutfalls hjá Brimborg má rekja til þess að í kjölfar niðurstaðna úr rannsóknum sem sýndu fram á mikla kosti stöðugleikastýrikerfis hóf Brimborg markvissa áætlun um innleiðingu búnaðarins sem staðalbúnaðar í þær bílgerðir sem fyrirtækið selur. Árangurinn er eins og áður segir 72%. Nú eru allar gerðir Volvo með kerfið sem staðalbúnað. Um mitt næsta ár verða allir Mazda bílar komnir með búnaðinn, allir Ford bílar haustið 2008 og 88% Citroën 2009, eða allar gerðir nema Citroën C1, sem er þríburi við Toyota AYGO og Peugeot 107. Verða því 97% bíla frá Brimborg komin með stöðugleikastýrikerfi sem staðalbúnað árið 2009.

Hvað er stöðugleikastýrikerfi?

Stöðugleikastýrikerfi er háþróaður rafeindabúnaður í bílum sem leitast við að afstýra bílslysum. Búnaðurinn tekur í augnablik stjórnina af ökumanni við þær aðstæður þegar bíllinn rennur óvænt til eða ef ökumaður þarf að bregðast skyndilega við hættu á veginum. Skynjarar nema stefnu bílsins og ef óvænt breyting verður á stefnunni m.v. akstursstefnu senda skynjararnir boð til stöðugleikastýrikerfisins sem réttir bílinn af og getur þannig afstýrt slysi, t.d. stjórnlausum snúningi, útafakstri eða veltu.

Allir helstu fagaðilar á sviði umferðaröryggismála, t.d. stofnanir á borð við EuroNCAP og Thatcham í Evrópu og NHTSA í Bandaríkjunum mæla með stöðugleikastýrikerfi í bílum og benda á að víðtækar rannsóknir sýni að hægt sé að fækka banaslysum um á bilinu 20-40% með búnaðinum. Má færa rök fyrir því að stöðugleikastýrikerfi séu sérlega áhrifarík við íslenskar aðstæður þar sem útafakstur er algengur við missi stjórnar á bílnum t.d. í lausamöl.

Draga má úr fjölda banaslysa hér á landi

Skv. skýrslu Umferðarstofu lést þrjátíu og einn einstaklingur á Íslandi í umferðinni á síðasta ári og er sláandi hversu oft útafakstur átti sér stað í slysunum. Undanfarin 10 ár hafa að jafnaði látist tuttugu og fjórar manneskjur á ári í bílslysum hér á landi. Þó að ávallt verði að fara varlega þegar erlendar tölur eru heimfærðar á íslenskan veruleika bendir margt til þess að stöðugleikastýrikerfi í öllum bílum geti árlega komið í veg fyrir allt að fimm banaslys í umferðinni hér á landi og fækkað alvarlega slösuðum um allt að þrjátíu og fjóra einstaklinga.

Samkvæmt upplýsingum Brimborgar hóf Rannsóknarnefnd umferðarslysa í fyrra að skrá búnað bíla, sem lentu í umferðarslysum, sem er mikilvægur þáttur við rannsóknir á orsökum umferðarslysa. Skv. upplýsingum frá nefndinni áttu á síðasta ári þrjátíu og þrjár bifreiðar aðild að banaslysum í umferðinni, þar af var mikill minnihluti þeirra búinn stöðugleikastýrikerfi eða einungis tólf. Sjö þessara tólf bíla voru orsakavaldar og í flestum tilvikum var um útafakstur að ræða þar sem aðeins einn bíll átti hlut að máli.

Lægri tryggingariðgjöld

Erlendar stofnanir á sviði umferðaröryggismála hafa hvatt bílaframleiðendur til að innleiða þennan búnað sem staðalbúnað og einnig hafa þær hvatt tryggingarfélög til að veita eigendum bíla með þessum búnaði lægri iðgjöld vegna minni hættu á að þeir lendi í eða valdi slysum. Íslensk bílaumboð geta líka lagt sitt af mörkum því þau taka þátt í ákvörðunum um búnað fyrir markaðssvæðið Ísland. Þetta hefur Brimborg gert.

Þess má geta að allt að 90% bílgerða í Svíþjóð eru með stöðugleikastýrikerfi, en þar í landi eru jafnframt einna fæst banaslys miðað við höfðatölu. Ef borin eru saman meðaltöl síðustu 10 ára létust í Svíþjóð 5,8 manns í bílslysum á hverja 100 þúsund íbúa en sambærileg tala á Íslandi er 8,4 eða 44% fleiri skv. skýrslu Umferðarstofu um umferðarslys fyrir árin 1997-2006.

Auðvelt er að ganga úr skugga um hvort tilteknir bílar séu búnir stöðugleikastýrikerfi eða ekki. Í bílum, sem hafa búnaðinn, er yfirleitt sérstakur hnappur í bílnum sem framleiðendur merkja á ýmsan hátt, t.d. með ESC, ESP eða DSTC. Gaumljós gefur til kynna ef búnaðurinn er ekki virkur. Einnig sýnir handbók bílsins hvort búnaðurinn er til staðar, auk þess sem söluráðgjafar innflutningsaðila viðkomandi bifreiðategunda veita þessar upplýsingar.

Hagnýtar upplýsingar

Á veraldarvefnum er miklar upplýsingar að finna um virkni og mikilvægi stöðugleikastýrikerfa, m.a. á vef Brimborgar (brimborg.is), Thatcham, NHTSA og EuroNCAP svo einhverjir vefir séu nefndir. Hér fyrir neðan eru slóðir með ýmsum hagnýtum upplýsingum á þessu sviði.

• Virkni ESC er ítarlega lýst á vef Thatcham. Þar eru jafnframt að finna myndbönd sem sýna virkni búnaðarins
• Á vef bandarísku umferðaröryggisstofnunarinnar NHTSA eru myndskeið af ýmsum tegundum bílvelta
• Á vef EuroNCAP eru ítarlegar upplýsingar um ESC og rök fyrir ágæti búnaðarins
• Á vef Thatcham eru frekari upplýsingar um ESC og ítarleg skýrsla

Sparakstur: Ofursportbíllinn Ford GT eyddi aðeins 11,31 ltr/100 km.

Sparaksturskeppni Atlantsolíu og FÍB er lokið. Brimborg sendi 11 bíla í keppnina af 32 bílum. Ofursportbíllinn Ford GT vakti gríðarlega athygli og kom hann öllum á óvart með eyðslu upp á aðeins 11,31 lítra. Meðalhraðinn var um 65 km./klst. alla leiðina sem var um 143 km. löng.

Eitt af markmiðum Brimborgar með þátttöku í keppninni var að sýna fram á að það er ekki bara bíllinn sem skiptir máli heldur einnig viðhorf ökumannsins sem síðan endurspeglast í aksturslaginu. Sölustjóri Ford, Gísli Jón Bjarnason, náði frábærum árangri á Ford GT og sannaði að ökumaðurinn skiptir mestu máli.

Aðrir Ford bílar skiluðu góðum tölum líka en Ford C-Max dísil sem Brynjar Þorgeirsson ók var á aðeins 3,75L/100 km. og Sigurbjörn Hjaltason sem ók stórum 7 manna fjölnotabíl af Ford S-MAX gerð með dísilvél eyddi aðeins 5,31 l/ 100 km. Helgi Ólafsson á Ford Fusion dísil eyddi 4,94 og ég sjálfur ók lúxus sportjeppanum Ford Edge með 3,5 lítra V6 bensínvél og sjálfskiptingu náði 9,31 l.

Einnig náði Agnar G. Árnason á Citroën C1 með 1,0 lítra bensínvél frábærum árangri og eyddi bíllinn aðeins 4,06 lítrum á hundraðið og var sparneytnasti bensínbíllinn og Stefán Ragnarsson á Citroën C3 dísil var á 4,34 l/100 km.

Fjölnotabíllinn Mazda5 með 2,0 lítra bensínvél, en þetta er 7 manna bíll, náði einnig góðum árangri með Ottó B. Erlingsson undir stýri og eyddi aðeins 6,14 l.

Lúxusbílarnir frá Volvo komu einnig mjög á óvart með litla eyðslu. Volvo C30 með 2,0 lítra dísilvél sem ekið var af Skúla Bergmann eyddi aðeins 4,83 l og stóri bróðir, Volvo S80, sjálfskiptur með 2,5 lítra dísilvél sló öllum lúxusbílum við með aðeins 6,15 lítra. Að lokum var það Volvo XC90 sem Piero Segatta ók en sá bíll er með V8 bensínvél, 4.4 lítra, sjálfskiptur og eyddi hann aðeins 9,30 l.

Frábær árangur starfsmanna Brimborgar og gott framtak hjá FÍB og Atlantsolíu og góð framkvæmd hjá BÍKR.

Keppir í sparakstri á 550 hestafla ofurbíl

Líf-etanól framleitt úr þörungum og CO2 bundið í leiðinni

Hvernig þætti þér að aka um á vistvænu eldsneyti, t.d. líf-etanóli, framleiddu úr þörungum? Það gæti verið styttra í það en þú heldur. Mikil umræða fer nú fram um allan heim um endurnýjanlega orku. Vinsælast er að tala um vetnið en umræðan fer sífellt vaxandi um nærtækara eldsneyti sem er líf-eldsneyti t.d. líf-etanól eða líf-dísilolíu. Á nýliðnum aðalfundi Iðntæknistofnunar var fjallað um þessi mál. Dr. Guðmundur Gunnarsson hélt mjög áhugavert erindi um framleiðslu á eldsneyti úr íslenskum hráefnum og fulltrúi frá bandaríska fyrirtækinu Green Fuel Technologies Corp. hélt mjög áhugavert erindi um framleiðslu eldsneytis úr þörungum.

Hann fjallaði um tækni sem fyrirtæki hans er að þróa og hefur þegar sett upp. Tæknin gengur út á það að binda koltvíoxíð (CO2) í vatni með þörungum. Þörungarnir vinna eins og plöntur og taka í sig koltvíoxíð og nota ljóstillífun til að mynda súrefni. Þannig er koltvíoxíið endurunnið og þörungarnir eru síðan nýttir til að vinna úr þeim líf-olíu og líf-etanól.

Það er auðvitað þekkt að hægt er að vinna líf-dísil eða líf-etanól t.d. úr plöntum eða t.d. því sem til fellur við skógarhögg. Sama ferli á sér stað hjá þörungum, eins og plöntum, nema að afköstin eru mun meiri per landsvæði og er ástæðan ekki síst sú að hægt er að "uppskera" daglega. Eldsneytisframleiðslan getur verið a.m.k. 30 sinnum meiri en við notkun plantna og mjög stutt er í að kostnaður við að framleiða líf-etanól eða líf-dísil með þessari aðferð verði sá sami og kostnaður við framleiðslu á jarðefnaeldsneyti. Þarna er einfaldlega verið að virkja sólina á mjög hagkvæman hátt til framleiðslu á eldsneyti.

Tækni Green Fuel byggir á því að rækta þörunga nálægt orkuverum og hafa verið gerðar tilraunir í Bandaríkjunum og nýlega var gangsett verkefni við stórt kolaorkuver. Koltvíoxíð frá verinu er nýtt til vaxtar þörunganna sem eru síðan nýttir til að framleiða eldsneyti. Orkuverið getur því bæði dregið úr umhverfisáhrifum með því að binda koltvíoxíð og á sama tíma aukið tekjur með sölu nýrra orkugjafa. Green Shift hefur þróað svipaða tækni.

Jarðgufuvirkjanir Íslendinga gefa frá sér koltvíoxíð (já, merkilegt nokk) og því ætti að vera hægt að beita sömu tækni. Hugsanlega mætti því framleiða nægjanlegt magn af líf-etanóli eða líf-dísil samhliða framleiðslu á rafmagni og heitu vatni. Þarna eru hugsanlega viðskiptatækifæri hjá Hitaveitu Suðurnesja og Orkuveitunni og tækifæri til að innleiða vistvæna orkugjafa fyrir bíla sem ganga t.d. fyrir líf-etanóli.

Eins og hefur komið fram þá er framleiðsla á bílum sem ganga fyrir líf-etanóli orðin mjög þróuð og sala þeirra hefur aukist gífurlega. Brimborg hefur skoðað þessi mál vel og getur nú þegar hafið innflutning á 5 gerðum bíla sem ganga fyrir líf-etanóli og á næsta ári ættu þær að vera orðnar um 11 talsins. Flestir bílaframleiðendur vinna að þróun líf-etanól bíla og því ætti markaður hér á landi að vera tryggður ef einhver leggur út í það að hefja framleiðslu á etanóli.

Merck selur. Hækkar virði Actavis?

Merck er búið að ná samningum við bandaríska fyrirtækið Mylan Laboratories um sölu á samheitalyfjasviði Merck fyrir 6,6 milljarða dollara eða 420 milljarða íslenskra króna. Eins og kunnugt er var Actavis eitt af þeim fyrirtækjum sem tók þátt í kapphlaupinu um þennan hluta Merck en dró sig til baka á lokasprettinum. Munu kennitölur í þessum viðskiptum gefa vísbendingar um virði Actavis í ljósi tilboðs Novators?

Actavis hættir viðræðum við Merck

25ti maðurinn setur D í lykilstöðu

Það er að bera í bakkafullan lækinn að skrifa um hvað kosninganóttin var spennandi. Því ætla ég að sleppa því. Þegar ég fór að sofa kl. 7:30 þá hélt ríkisstjórnin á 8 B-mönnum og 24 D-mönnum. Það virðast því hafa verið síðustu utankjörstaðaatkvæðin frá norðvestur kjördæmi sem færðu sjálfstæðismönnum 25ta manninn af framsóknarmönnum.

Þessi litla breyting setur valdið í hendur sálfstæðismanna að móta næstu stjórn.

Geir: Úrslitin kalla ekki á snöggar breytingar

Citroën "bragginn" pólitískt vopn

Fjölmiðlar hafa fjallað undanfarið um þann möguleika að hinn einstaki Citroën 2CV yrði endurlífgaður en hann var aldrei kallaður annað en "bragginn" hér á landi af augljósum ástæðum. "Bragginn" kom mjög við sögu í pólitíkinni á Íslandi fyrir allmörgum árum þegar Jón Baldvin lýsti því yfir að hann hygðist panta sér einn. Það verður ekki tekið af Jóni að hann hafði pólitískt nef. Það skyldi þó aldrei verða að hinn nýji Citroën "braggi" yrði að pólitísku vopni aftur.

Citroën 2CV endurlífgaður

Búinn að kjósa

Jæja, þá er maður búinn að kjósa. Náði ekki að slá gamla metið þegar ég kaus nokkrum mínútum fyrir níu. Núna á slaginu. Ekki voru allir starfsmenn kjörstjórnar í kjördeildinni alveg með á nótunum. Ég var hálfgert tilraunadýr. Enda fyrsti kjósandinn. En það tókst að lokum þó ég hafi í fyrstu aðeins verið merktur í aðra bókina, það leiðrétt snarlega en þá var ég merktur bæði sem karl og kona.

Búið að opna kjörstaði um allt land

Ómar syngur í Brimborg og Magnús Þór lofar Volvo kryppu ´64 sem ráðherrabíl

Það var mikið fjör á stjórnmálafundinum með starfsmönnum Brimborgar á mánudaginn. Ómar tók lagið, Magnús Þór lofaði að ráðherrabíllinn hans yrði Volvo kryppa árgerð 1964 og Össur lét engan eiga neitt ynni var meðal annars sem kom fram á fundinum.

Horfa má á fundinn á vef Brimborgar og er hægt að horfa á 5 myndskeið þar sem sýnt er frá umræðum um einstakar spurningar og einnig er hægt að horfa á innganginn að fundinum.

Það var ánægjulegt og óvænt að sumu leiti að allir flokkar voru tilbúnir að klára Sundabraut og Suðurlandsveg á 3-5 árum og enginn flokkur útilokaði einkaframkvæmd. Vaðlaheiðargöng voru einnig í forgangi hjá öllum. Einkaframkvæmd ekki útilokuð þar heldur og veggjald jafnvel inni í myndinni ef þessi atriði mættu verða til að flýta framkvæmdum.

Skoðanir á hálendisvegi voru skiptar og annaðhvort voru menn alfarið á móti eða voru honum fylgjandi að því gefnu að bundið slitlag væri sett á núverandi vegastæði og færð voru rök fyrir því að góður vegur bætti aðgengi að hálendinu.

Hagrænir hvatar komu oft upp í umræðunni um vistvæna bíla og losun gróðurhúsalofttegunda og voru flestir á þeirri skoðun að þeir sem menguðu eða losuðu mest ættu að borga mest. Aðeins voru skiptar skoðanir um hvaða leið væri best til að ná því markmiði en flestir virtust á því að besta leiðin væri sú að færa gjaldtökuna af bílunum sjálfum og yfir á jarðefnaeldsneytið. Þannig næðist mest jafnræði.

Eins og kom fram að ofan þá er hægt að horfa á myndbönd frá fundinum á brimborg.is.

Allir vilja Sundabraut og vistvænni bíla á göturnar

Fulltrúar allra flokka í Brimborg undir stjórn Svanhildar Hólm

Á morgun, mánudag, verður kosningafundur í Brimborg. Nokkrir flokkar höfðu haft samband og óskað eftir vinnustaðafundi í Brimborg. Í framhaldi af þeirri ákvörðun Brimborgar að styrkja alla flokka fyrir alþingiskosningarnar kom upp sú hugmynd að bjóða öllum flokkum að mæta á alvöru kosningafund. Ákveðið var að lengja hádegið og draga úr starfsemi Brimborgar þannig að sem flestir starfsmenn gætu mætt. Hugmyndin fékk mjög góðar undirtektir og allir flokkar mæta.

Þeir sem hafa boðað komu sína eru Össur Skarphéðinsson frá Samfylkingu, Árni Þór Sigurðsson frá Vinstri grænum, Birgir Ármannsson frá Sjálfstæðisflokki, Ómar Ragnarsson frá Íslandshreyfingunni, Magnús Þór Hafsteinsson frá Frjálslyndum og Jónína Bjartmarz frá Framsóknarflokknum. Þetta eru engar smá kanónur og því var ákveðið að kalla til sérstakan fundarstjóra og verður það sjónvarpskonan Svanhildur Hólm Valsdóttir.

Nóg úrval er af þáttum um pólitík almennt en ekki á hverjum degi sem fagfólk í bílgreininni fær tækifæri til að spyrja stjórnmálamenn um málefni sem tengjast greininni. Því var ákveðið að þema fundarins yrði bílgreinin. Á fundinum verða því efst á baugi mál sem henni tengjast t.d. samgöngu- og umferðaröryggismál, umhverfismál og menntunarmál.

Þar sem tíminn er naumt skammtaður og mikilvægt að sem flestum spurningum verði svarað var ákveðið að undirbúa fundinn vel og senda formlegar spurningar á alla frambjóðendur og gefa þeim þannig færi á góðum undirbúningi sem vonandi kallar á líflegar umræður og fleiri spurningar.

Til að sjá þær formlegu spurningar sem sendar voru flokkunum er hægt að smella á hlekkina hér fyrir neðan:

1. Spurningar um samgöngu- og umferðaröryggismál

2. Spurningar um umhverfismál

3. Spurningar um menntamál

Burt með smjörklípurnar

Nú reynir á fjölmiðla. Hvernig væri að þeir nýttu eitthvað af því fjármagni sem þeir verja í skoðanakannanir og létu reikna út kostnað við þau skattleysismörk sem hver og einn flokkur lofar. Er ekki einmitt hlutverk fjölmiðla að draga staðreyndir fram í dagsljósið þannig að umræðan verði málefnaleg og koma þannig í veg fyrir að stjórnmálamennirnir komist upp með að kasta smjörklípum í allar áttir.

Íslandshreyfingin vill að skattleysismörk verði 142.600 krónur